V&D

Datum: donderdag 18 februari 2016

De teloorgang van V&D, breed uitgemeten in het nieuws, brengt bij mij een reeks van gedachten op gang die niet altijd aansluiten op de teneur in de kranten. Hoe tragisch het ook is dat zo'n kolos omvalt, gezegd moet worden dat eerder in de tijd hetzelfde bedrijf dat nu achtduizend medewerkers werkeloos maakt, een soortgelijke ramp veroorzaakte in het kamp van duizenden middenstanders. De opkomst van het grootwinkelbedrijf tijdens de eerste helft van de vorige eeuw betekende immers de doodssteek voor talloze kleinhandelaren.  Het verschil met nu is dat er toen geen UWV klaarstond om al die gedupeerde ondernemertjes schadeloos te stellen. Concurrentie hoort nu eenmaal bij het normale bedrijfsrisico.

In ons kruideniersgezin thuis gold nog het adagium dat er niet bij V&D gekocht werd. Weliswaar overtrad mijn moeder (die uit een heel ander milieu afkomstig was) dat gebod wel eens maar dat weerhield mijn vader er niet van om telkens weer te memoreren dat het niet handig is om bij een bedrijf dat er op uit is de middenstand om zeep te helpen, je inkopen te doen. Daar kwam nog bij dat V&D door Roomsen geleid werd en dat gaf eigenlijk ook geen pas binnen een reformatorisch huisgezin. Ik herinner me dat ik als kleine jongen het eerste argument sterker vond dan het tweede.

Eigenlijk heb ik me er altijd over verbaasd dat het bedrijf het nog zo lang volgehouden heeft. Vroom&Dreesman heeft immers lang model gestaan voor een zaak waar de klant precies zo geholpen werd zoals het nièt moest. Desinteresse voor het product, ongeïnteresseerde bediening en een matige kwaliteit vormden een soort drieluik van associaties waar het bedrijf maar niet van afkwam. We hebben er ooit een kast gekocht waarvan de deurtjes twintig jaar lang niet gesloten konden worden na een reeks Kafkaiaanse misverstanden waar we op het laatst maar in berust hebben. Als ik de laatste tijd wel eens door V&D heenliep verbaasde ik me er altijd over hoe een onderneming zoveel handel bij elkaar kon  stouwen dat als bindend kenmerk had dat geen mens het eigenlijk nodig had. Kennelijk was dat dan ook het manco. Er mogen veel funshoppers zijn, ook hun tassen zitten uiteindelijk eens een keer vol, je kunt niet altijd maar blijven kopen. 

V&D, ooit een machtig imperium, is nu door de tijdgeest ingehaald. Ze zijn niet de eerste en zeker niet de laatste. In een tijd dat consumenten steeds meer van achter hun laptop hun boodschappen doen is het nu wachten op de volgende reus die omvalt.